Аналіз ефективності впровадження фізико-економічної теорії в економічну діяльність Азербайджану
Анотація
Фізико-економічна теорія є недостатньо дослідженою темою і не має чіткого визначення її детермінант. Основною метою економічної діяльності будь-якої країни є формування капіталу та прогресу. Для Азербайджану характерне економічне зростання, яке супроводжується використанням матеріальних ресурсів країни і виробництвом товарів за допомогою енергетичних ресурсів і робочої сили. Досить важливим є раціональне використання матеріальних ресурсів, що є основою для формування прибутковості країни та впровадження інновацій. Саме тому питання імплементації фізико-економічної теорії в господарську діяльність Азербайджану є актуальним. Встановлення ефективного використання фізичної економії у функціонуванні країни допоможе виявити основні недоліки та встановити основні шляхи вдосконалення економічної діяльності Азербайджану. Саме тому метою роботи є дослідження та узагальнення аспектів впровадження фізико-економічної теорії в економічну діяльність Азербайджану. За допомогою методу індукції встановлено детермінанти фізичної економіки, до яких віднесено показники промисловості, енергетики, торгівлі та людського капіталу. За допомогою аналітичного методу визначено, що хоча економіка Азербайджану ефективно використовує фізичну економіку, існують проблеми з розвитком виробництва, споживанням енергії та робочої сили. У зв'язку з цим було визначено, що основними шляхами підвищення ефективності впровадження фізико-економічної теорії в господарську діяльність Азербайджану мають стати: розробка та реалізація заходів щодо підвищення ефективності виробництва напоїв та тютюнових виробів, мінерального палива, мастильних матеріалів та пов'язаних з ними матеріальних виробництв, а також застосування заходів щодо зниження енергоспоживання у виробництві неметалевих корисних копалин, чавуну та сталі, хімічної та нафтохімічної продукції, кольорових металів за рахунок запровадження інноваційних технологій. Одночасно має бути збільшена кількість робочих місць, підвищена кваліфікація робітників та покращена якість освіти в Азербайджані відповідно до міжнародних стандартів. Таким чином, практична цінність дослідження зумовлена характеристикою основних детермінант фізичної економіки країни, які можуть бути використані в подальших наукових дослідженнях для аналізу ефективності впровадження фізико-економічної теорії в господарську діяльність країн
Ключові слова
промисловість; енергетика; торговельний баланс; людський капітал; багатство, прогрес
[1] Asian Development Bank. (2022). Developing a disaster risk transfer facility in the central Asia regional economic cooperation region. Retrieved from https://www.adb.org/projects/53198-001/main.
[2] Azerbaijan. Integrated country strategy. (2022). Retrieved from https://www.state.gov/wp-content/ uploads/2022/06/ICS_EUR_Azerbaijan_Public.pdf.
[3] Freeman, L. (2022). Africans should understand: Physical economy creates wealth and elevates the human mind. Retrieved from https://lawrencefreemanafricaandtheworld.com/2022/04/19/africans-shouldunderstand-physical-economy-creates-wealth-and-elevates-the-human-mind/.
[4] Gierlinger, S., & Krausmann, F. (2012). The physical economy of the United States of America. Journal of Industrial Ecology, 16(3), 365-377. doi: 10.1111/j.1530-9290.2011.00404.x.
[5] Gilberto, G., Chen-Charpentier, B., Abraham, J., & Rodríguez, M. (2022). Mathematical modeling of physical capital diffusion using a spatial solow model: Application to smuggling in Venezuela. Economies, 10(7), article number 164. doi: 10.3390/economies10070164.
[6] Hasanov, F., & Huseynov, F. (2013). Bank credits and non-oil economic growth: Evidence from Azerbaijan. International Review of Economics & Finance, 27, 597-610. doi: 10.1016/j.iref.2013.02.005.
[7] Jonathan, E. (2022). Physical Economics. Retrieved from http://philsci-archive.pitt.edu/20486/.
[8] Larush, L. (1997). Physical economics. m: Nauchnaya Kniga.
[9] Magalhães, N., Fressoz, J-B., Jarrige, F., Le Roux, Th., Levillain, G., Lyautey, M., Noblet, G., & Bonneuil, Ch. (2019). The physical economy of France (1830-2015). The history of a parasite? Ecological Economics, 157, 291-300. doi: 10.1016/j.ecolecon.2018.12.001.
[10] Mammadov, A., & Vali, V. (2020). Promoting life cycle assessment in Azerbaijan. Sustainable Production and Consumption, 24, 139-149. doi: 10.1016/j.spc.2020.07.004.
[11] Mammadov, E. (2021). The economy of Azerbaijan 2021: An upswing from Economic Rebound with the Risks in Scenario. Baku: CESD Press.
[12] McNerney, J., Savoie, Ch., Caravelli, F., Carvalho, V.M., & Farme, D. (2021). How production networks amplify economic growth. Proceedings of the National Academy of Sciences, 119(1), article number e2106031118. doi: 10.1073/pnas.2106031118.
[13] Nasibov, V. (2018). Sustainability and efficiency of Azerbaijan energy performance and the potentials of their improvement. IFAC-PapersOnLine, 51(30), 575-579. doi: 10.1016/j.ifacol.2018.11.214.
[14] Nayko, D.A., & Shevchuk, O.F. (2011). Physical economy and its problems. Collection of Scientific Works of VNAU, 1(48), 265-272.
[15] Nuri Aras, O., & Suleymanov, E. (2016). Economy of Azerbaijan: 25 years of independence. Baku: Sharg-Garb Publishing House.
[16] Polimeni, R.I., & Polimeni, J.M. (2007). The physical foundation of economics. Ecological Economics, 62(1), 195-196. doi: 10.1016/j.ecolecon.2006.10.015.
[17] Quality of life indicators – economic security and physical safety. (2021).Retrieved from https://ec.europa.eu/eurostat/statistics-explained/index.php?title=Quality_of_life_indicators_-_economic_security_and_ physical_safety.
[18] Raupova, O., Kamahara, H., & Goto, N. (2014). Assessment of physical economy through economy-wide material flow analysis in developing Uzbekistan. Resources, Conservation and Recycling, 89, 76-85. doi: 10.1016/j.resconrec.2014.05.004.
[19] Richmond, P., Mimkes, J., & Hutzler, S. (2013). An introduction to physical economics. In: Econophysics and Physical Economics (pp. 154-161). Oxford: Oxford University Press. doi: 10.1093/acprof:oso/9780199674701. 003.0014.
[20] Temel, T., Janssen, W., & Karimov, F. (2003). Systems analysis by graph theoretical techniques: Assessment of the agricultural innovation system of Azerbaijan. Agricultural Systems, 77(2), 91-116. doi: 10.1016/S0308521X(02)00087-2.
[21] Thangavelu, P. (2019). How to calculate the GDP of a country. Retrieved from http://www.investopedia.com/ articles/investing/051415/how-calculate-gdp-country.asp.
[22] The State Statistical Committee of the Republic of Azerbaijan. (2021). Industry of Azerbaijan. Retrieved from https://stat.gov.az/source/industry/?lang=en.
[23] The State Statistical Committee of the Republic of Azerbaijan. (2021). Main macroeconomic by sector of energy and energy efficiency indicators. Retrieved from https://stat.gov.az/source/balance_fuel/?lang=en.
[24] The State Statistical Committee of the Republic of Azerbaijan. (2021). The foreign trade of Azerbaijan. Retrieved from https://stat.gov.az/source/trade/?lang=en.
[25] The State Statistical Committee of the Republic of Azerbaijan. (2021). Main socio-economic indicators of the Labour market. Retrieved from https://stat.gov.az/source/labour/?lang=en.
[26] Vasilevich, L.F., & Vasilevich, M.L. (2013). Fuzzy physical economy and its central principle. Economy. Management. Business, 2(8), 110-118.
[27] Wang, Yu., Wei, Ye.D., & Sun, B. (2022). New economy and national city size distribution. Habitat International, 127, article number 102632. doi: 10.1016/j.habitatint.2022.102632.