Фактори ризику мертвонародження поросят у свиноматок української м’ясної породи
Анотація
Часто відбувається велика загибель поросят безпосередньо перед або під час процесу опоросу. Ця проблема призводить до високого рівня мертвонародження, що наносить серйозні збитки галузі свинарства і потребує негайного вирішення. Головною метою дослідження стало оцінювання номеру опоросу свиноматки, загальної кількості поросят при народженні, року та сезону опоросу, породи кнура-плідника та середньої маси поросяти у гнізді при народженні як факторів ризику мертвонародження поросят у свиноматок української м’ясної породи. Для дослідження було використано експериментальні дані, отримані від 262 свиноматок української м’ясної породи основного стада ТОВ «Таврійські свині» (Скадовський район, Херсонська область, Україна). Частку гнізд, що містили хоча б одне мертвонароджене порося, кількість та частку мертвонароджених поросят у гнізді було досліджено протягом 11 років. Хоча б одне мертвонароджене порося було відмічено в 56,9 % гнізд, середня кількість та частка мертвонароджених поросят у гнізді становила 1,2 гол. та 10,5 %, відповідно. Отримані результати свідчать про високо вірогідний вплив року опоросу на частку гнізд, що містили хоча б одне мертвонароджене порося, кількість та частку мертвонароджених поросят у гнізді (у всіх випадках: P<0,001). Відмічено суттєве зниження оцінок рівня мертвонародження протягом 2007-2013 рр. із їх поступовим зростанням до 2017 р. Сезон опоросу мав певний (P<0,05) вплив на оцінки рівня мертвонародження, оскільки частка мертвонароджених поросят у гніздах, що народилися влітку, становила 9,5 %, а у гніздах, що народилися восени – 12,0 %. Частка мертвонароджених поросят у гніздах, отриманих від свиноматок, яких було запліднено спермою кнурів-плідників породи дюрок (15,0 %) була вірогідно вищою (P<0,001), ніж в гніздах, отриманих від свиноматок, яких було запліднено спермою кнурів-плідників української м’ясної, великої білої або породи ландрас (10,1-10,0 %). Від першого до 10-го опоросу оцінки рівня мертвонародження поступово зростали (у всіх випадках: P<0,001). Кількість та частка мертвонароджених поросят у гнізді мали тенденцію до зростання серед свиноматок із великим розміром гнізда при народженні (в обох випадках: P<0,001). Результати бінарної логістичної регресії свідчили про те, що ймовірність присутності хоча б одного мертвонародженого поросяти у гнізді, була вірогідно пов’язана із середньою живою масою поросяти при народженні
Ключові слова
мертвонародження; номер опоросу; розмір гнізда; рік та сезон опоросу; порода кнура-плідника; свиноматки української м’ясної породи
[1] Chu, T.T., Zaalberg, R.M., Bovbjerg, H., Jensen, J., & Villumsen, T.M. (2022). Genetic variation in piglet mortality in outdoor organic production systems. Animal, 16(5), article number 100529. doi: 10.1016/j.animal.2022.100529.
[2] European convention for the protection of vertebrate animals used for experimental and other scientific purposes. (1986). Retrieved from https://rm.coe.int/168007a67b.
[3] Gourley, K.M., Calderon, H.I., Woodworth, J.C., DeRouchey, J.M., Tokach, M.D., Dritz, S.S., & Goodband, R.D. (2020a). Sow and piglet traits associated with piglet survival at birth and to weaning. Journal of Animal Science, 98(6), article number skaa187. doi: 10.1093/jas/skaa187.
[4] Klimas, R., Klimienė, A., Sobotka, W., Kozera, W., & Matusevičius, P. (2020). Effect of parity on reproductive performance sows of different breeds. South African Journal of Animal Science, 50(3), 434-441. doi: 10.4314/ sajas.v50i3.10.
[5] Kobek-Kjeldager, C., Larsen, M.L.V., & Pedersen, L.J. (2023). Changes in piglet and litter characteristics across parities in two highly prolific sow hybrids in an outdoor organic herd. Animal Science Journal, 94(1), article number e13840. doi: 10.1111/asj.13840.
[6] Koketsu, Y., Iida, R., & Piñeiro, C. (2021). A 10-year trend in piglet pre-weaning mortality in breeding herds associated with sow herd size and number of piglets born alive. Porcine Health Management, 7, article number 4. doi: 10.1186/s40813-020-00182-y.
[7] Kramarenko, A.S., & Kramarenko, S.S. (2021). Factors affecting piglet’s stillbirth in Large White sows. Theoretical and Applied Veterinary Medicine, 9(1), 40-46. doi: 10.32819/2021.91007.
[8] Langendijk, P., & Plush, K. (2019). Parturition and its relationship with stillbirths and asphyxiated piglets. Animals, 9(11), article number 885. doi: 10.3390/ani9110885.
[9] Lanh, D.T.K., & Nam, N.H. (2022). High stillbirth rate in a swine farm in Vietnam and associated risk factors. Journal of Advanced Veterinary and Animal Research, 9(1), 13-18. doi: 10.5455/javar.2022.i564.
[10] Law of Ukraine No. 249 “On the Procedure for Carrying out Experiments and Experiments on Animals by Scientific Institutions”. (2012, March). Retrieved from https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/z0416-12#Text.
[11] Leonard, S.M., Xin, H., Brown-Brandl, T.M., Ramirez, B.C., Dutta, S., & Rohrer, G.A. (2020). Effects of farrowing stall layout and number of heat lamps on sow and piglet production performance. Animals, 10(2), article number 348. doi: 10.3390/ani10020348.
[12] Luhovyi, S.I. (2023). Environmental risk factors for stillbirth piglets. Taurida Scientific Herald. Series: Rural Sciences, 130, 364-371. doi: 10.32851/2226-0099.2023.130.49.
[13] Menčik, S., Vuković, V., Jiang, Z., Ostović, M., Sušić, V., Žura Žaja, I., Samardžija, M., & Ekert Kabalin, A. (2020). Effect of RNF4-SacII gene polymorphism on reproductive traits of Landrace × Large White crossbred sows. Reproduction in Domestic Animals, 55(10), 1286-1293. doi: 10.1111/rda.13703.
[14] Nam, N.H., & Sukon, P. (2021). Non-infectious risk factors for intrapartum stillbirth in a swine farm in the North of Vietnam. Veterinary World, 14(7), article number 1829. doi: 10.14202/vetworld.2021.1829-1834.
[15] Nevrkla, P., Lujka, J., Kopec, T., Horký, P., Filipčík, R., Hadaš, Z., & Střechová, V. (2021). Combined effect of sow parity and terminal boar on losses of piglets and pre-weaning growth intensity of piglets. Animals, 11(11), article number 3287. doi: 10.3390/ani11113287.
[16] Pedersen, M.L.M., Velander, I.H., Nielsen, M.B.F., Lundeheim, N., & Nielsen, B. (2019). Duroc boars have lower progeny mortality and lower fertility than Pietrain boars. Translational Animal Science, 3(2), 885-892. doi: 10.1093/tas/txz036.
[17] Piñán, J., Alegre, B., Kirkwood, R.N., Soriano-Úbeda, C., Maj, M., Domínguez, J.C., Manjarín, R., & MartínezPastor, F. (2021). Effect of season and parity on reproduction performance of Iberian sows bred with Duroc semen. Animals, 11(11), article number 3275. doi: 10.3390/ani11113275.
[18] Raguvaran, R., Sangeetha, P., Prabakar, G., & Ravindra, V.J. (2017). Stillbirth and mummification in swine – A review. Agricultural Reviews, 38(2), 121-128. doi: 10.18805/ag.v38i02.7943.
[19] Rangstrup-Christensen, L., Krogh, M.A., Pedersen, L.J., & Sørensen, J.T. (2018). Sow level risk factors for early piglet mortality and crushing in organic outdoor production. Animal, 12(4), 810-818. doi: 10.1017/ S1751731117002178.
[20] Roongsitthichai, A., & Olanratmanee, E.O. (2021). Fetal mortality associated with backfat thickness at first mating and first farrowing of the primiparous sows raised in a commercial herd in Thailand. Tropical Animal Health and Production, 53, article number 175. doi: 10.1007/s11250-021-02624-3.
[21] Schild, S.L., Foldager, L., Bonde, M.K., Andersen, H.L., & Pedersen, L.J. (2019). Does hut climate matter for piglet survival in organic production? Animal, 13(4), 826-834. doi: 10.1017/S175173111800201X.
[22] Sens Junior, V.L., Rosa, E.R., Fagundes, D.P., Peripolli, V., Ulguim, R.D.R., Siqueira, B.P., da Silva Messias, H., Bortolozzo, F.P., & Bianchi, I. (2023). Risk factors associated with stillbirth in sows. Ciência Rural, 53(11), article number e20220080. doi: 10.1590/0103-8478cr20220080.
[23] Udomchanya, J., Suwannutsiri, A., Sripantabut, K., Pruchayakul, P., Juthamanee, P., Nuntapaitoon, M., & Tummaruk, P. (2019). Association between the incidence of stillbirths and expulsion interval, piglet birth weight, litter size and carbetocin administration in hyper-prolific sows. Livestock Science, 227, 128-134. doi: 10.1016/j. livsci.2019.07.013.
[24] van den Bosch, M., van de Linde, I.B., Kemp, B., & van den Brand, H. (2022). Disentangling litter size and farrowing duration effects on piglet stillbirth, acid-base blood parameters and pre-weaning mortality. Frontiers in Veterinary Science, 9, article number 836202. doi: 10.3389/fvets.2022.836202.